Tôi còn nhớ lần đầu một ứng viên gửi CV với chứng chỉ từ một khóa học online. Ba cái click chuột sau, tôi phát hiện ra người đó chỉ mua luôn cái chứng chỉ đó trên một website nào đó với giá 50 nghìn đồng. Không bao giờ cô ta tham gia khóa học. Kể từ đó, mỗi lần nhìn thấy một chứng chỉ đẹp đẽ, tôi lại phải cầu mong nó là thật.
Vấn đề này lớn hơn bạn tưởng. Theo một báo cáo của Coursera năm 2023, khoảng 35% các chứng chỉ được sử dụng trong các cuộc phỏng vấn là giả mạo hoặc không chính xác. Ở Việt Nam, con số này có lẽ còn cao hơn, đặc biệt với các khóa online được phổ biến qua Facebook.
Blockchain không phải là viên đạn bạc, nhưng nó đang giải quyết một vấn đề thực sự.
Tại sao blockchain lại phù hợp cho việc này?
Hãy quên cái ý tưởng rằng blockchain chỉ là một cái sổ cái không thể thay đổi. Nó hơn thế nhiều - nó là một loại chứng thực công cộng, có thể kiểm chứng mà không cần trung gian.
Khi một trường đại học hoặc một nền tảng khóa học (như Coursera, edX, hay Udacity) phát hành chứng chỉ trên blockchain, bạn có thể làm được ba điều:
1Xác minh thực sự - Công ty tuyển dụng có thể kiểm tra trực tiếp xem chứng chỉ này có tồn tại, ai phát hành nó, và bất kỳ chi tiết nào mà người phát hành công khai (điểm số, kỹ năng, thời gian hoàn thành).
1Không cần phía trung gian - Không phải chờ trường cấp bằng, không phải hỏi công ty khóa học xác nhận từng cái chứng chỉ. Nó ở đó, công khai, mãi mãi.
1
Chia sẻ bài viết
Bài viết liên quan
Bạn cần tư vấn về công nghệ?
Đội ngũ Idflow luôn sẵn sàng hỗ trợ bạn trong hành trình chuyển đổi số.
Bạn kiểm soát nó - Chứng chỉ được lưu trong ví của bạn (giống như ví tiền mã hóa). Bạn muốn chia sẻ nó với ai? Bạn quyết định.
Những dự án thực tế đang làm chuyện này
MIT từng phát hành chứng chỉ trên blockchain cho các học viên của nó. Bahrain trở thành nước đầu tiên yêu cầu tất cả chứng chỉ giáo dục phải được phát hành trên blockchain vào năm 2022.
Công ty Sony Global Education cũng xây dựng một nền tảng blockchain cho phép xác minh chứng chỉ trong giây lát. Và các khóa học trên Coursera, mặc dù chưa hoàn toàn chuyển sang blockchain, đã bắt đầu thử nghiệm với Ethereum để phát hành "Verified Credentials".
Ở Việt Nam, một số trường đại học như FPT University bắt đầu thử nghiệm, nhưng chưa có quy mô lớn. Nền tảng SIEEU (Southeast Asia Innovative Educational Ecosystem Union) cũng đang làm việc trên vấn đề này.
Những thách thức mà ít người nói
Nhưng có một vấn đề lớn: sự chấp nhận. Một chứng chỉ trên blockchain chỉ có giá trị nếu mọi người đều tin tưởng blockchain. Và... không phải ai cũng tin.
Công ty tuyển dụng ở Việt Nam, đa số, vẫn muốn xem một bằng chứng chính thức được gửi trực tiếp từ nhà trường. Họ chưa sẵn sàng chấp nhận một "chứng chỉ kỹ thuật số". Đó không phải lỗi của blockchain - đó là vấn đề tin tưởng cơ bản.
Thêm vào đó, nếu một trường thế nào đó hoặc khóa học mất tin dùng hay bị hack, tất cả các chứng chỉ trên blockchain của họ cũng mất giá trị như nhau. Blockchain không thể "sửa chữa" điều này.
Cái nhìn thực tế
Blockchain là công cụ tuyệt vời để tránh giả mạo. Nhưng nó không thể tránh lý lịch giả tạo từ các tổ chức không chính danh. Nếu bạn lấy chứng chỉ từ một "trường đại học" bị hack hoặc một trang web bất kỳ, blockchain không giúp được gì.
Giải pháp thực sự cần sự phối hợp: blockchain để ngăn chặn việc giả mạo chứng chỉ, kết hợp với các tiêu chuẩn quốc tế (W3C Verifiable Credentials, Open Badges) để mọi người cùng nói chung một ngôn ngữ.
Tôi không nói blockchain là tương lai của xác thực chứng chỉ. Nhưng nó sẽ là một phần của tương lai đó. Những công ty và trường tìm hiểu nó ngay bây giờ sẽ có lợi thế trong vài năm tới - khi sự tin tưởng vào blockchain tăng lên, những chứng chỉ kỹ thuật số sẽ trở thành tiêu chuẩn.
---
Nhân tiện, nếu bạn đang xây dựng một hệ thống quản lý chứng chỉ hoặc xác thực, các công ty như Idflow Technology đang giúp các tổ chức chuyên nghiệp cấu trúc cách tiếp cận này một cách thực tế.
